Wpisz swój adres e-mail, a będziesz dostawać "co nowego w prawosocjalne.pl"

Strona główna »Problemy społeczne i praca socjalna »Artykuły » Rynek pracy Unii Europejskiej – stan, perspektywy i główne determinanty rozwojowe cz. I

Rynek pracy Unii Europejskiej – stan, perspektywy i główne determinanty rozwojowe cz. I

Maciej Frączek|
2015-04-30 15:50:55

Źródło: Współczesny rynek pracy. Zatrudnienie i bezrobocie w XXI wieku, Pod redakcją Marty Makuch, Wrocław 2014

 

[…]

Wprowadzenie

Unia Europejska mierzyła się w XXI wieku z wieloma poważnymi wyzwaniami. Niewątpliwie, były nimi rozszerzenie UE-15 o 10 krajów w 2004 roku (Estonię, Łotwę, Litwę, Polskę, Czechy, Słowację, Węgry, Słowenię, Maltę oraz Cypr), przyjęcie do struktur unijnych Bułgarii i Rumunii w 2007 roku oraz Chorwacji w 2013 roku. W sferze politycznej warto też przypomnieć wejście w życie traktatu lizbońskiego w 2009 roku. Z kolei, w wymiarze gospodarczym, fundamentalne znaczenie miały 2 kryzysy (przełomu XX i XXI wieku oraz przełomu 1. i 2. dekady XXI wieku.), przedzielone okresem bardzo dobrej koniunktury. To był czas fiaska strategii lizbońskiej oraz nadziei wiązanych z obecnie realizowaną strategią Europa 2020. Wymienione wydarzenia (i wiele innych) miały niebagatelny wpływ na kształtowanie się unijnego rynku pracy.

Mówiąc o nim, nie można zapominać, że nie ma on charakteru jednolitego. Suwerenność państw członkowskich urzeczywistnia się bowiem m.in. w tym, że każde z nich na swój własny sposób (wpisując się w ogólne ramy polityki UE w zakresie rynku pracy) kształtuje procesy, mechanizmy, instytucje i działania wpływające na funkcjonowanie krajowych rynków pracy. Z tego też względu, na każdym z tych rynków odmiennie przebiegają procesy społeczne i ekonomiczne, występują różne problemy, inne są przewagi konkurencyjne, co w rezultacie przekłada się na zróżnicowanie poziomu rozwoju poszczególnych krajowych rynków pracy. Te odmienne rynki składają się na przestrzeń zamieszkałą przez ponad 500 mln osób, z których 217 mln pracuje, 26 mln ma status bezrobotnych, a 257 mln to osoby bierne zawodowo.

W tekście tym dokonana została ocena funkcjonowania unijnego rynku pracy w XXI wieku. Przeprowadzona została w oparciu o trzy podstawowe wymiary analityczne. W pierwszej kolejności wskazane zostały najważniejsze czynniki, determinujące sytuację na współczesnym unijnym rynku pracy. Następnie, przedstawiona została ocena unijnego rynku pracy, dokonana w oparciu o analizę wybranych wskaźników. Rozważania zostały uzupełnione także o próbę określenia perspektyw rozwojowych, jak i głównych wyzwań stojących przed europejskim rynkiem pracy.

Analiza statystyczna została przeprowadzona dla okresu 2002-2013, w oparciu o dane dostępne w bazach Eurostatu. Wartości najważniejszych wskaźników rynku pracy dotyczą średnich wartości ogółem dla wszystkich krajów członkowskich Unii Europejskiej (UE-28), uwzględniając też kształtowanie się ich poziomów wśród kobiet i mężczyzn.

 

Główne determinanty funkcjonowania unijnego rynku pracy

Rynek pracy jest obszarem oddziaływania bardzo wielu czynników o charakterze ekonomicznym, społecznym, kulturowym, politycznym itp. Czynniki te tworzą warunki do rozwoju pożądanych relacji na rynku pracy, ale też powodują występowanie wielu napięć i problemów. Szukając najważniejszych czynników wpływających na kształtowanie się relacji na europejskim rynkiem pracy, warto na początku odwołać się do kluczowego dokumentu Komisji Europejskiej związanego z wdrażaniem koncepcji flexicurity[1]. Według Komisji, czterema kluczowymi determinantami gwałtownych i często nieprzewidywalnych zmian mających miejsce na europejskim rynku pracy, są[2]:

•   europejska i międzynarodowa integracja gospodarcza;

•   rozwój nowych technologii, szczególnie w obszarze informacyjnym i komunikacyjnym;

•   starzenie się społeczeństwa europejskiego, połączone z wciąż relatywnie niskimi stopami zatrudnienia i wysokim długotrwałym bezrobociem, co stanowi zagrożenie dla zrównoważenia systemów zabezpieczenia społecznego;

•   rozwój segmentacji na rynkach pracy w wielu krajach, na których współegzystują pracownicy znajdujący się pod ochroną (insiders) oraz niechronieni (outsiders).

Dostrzegając ciągłą aktualność ocen formułowanych kilka lat temu, warto uzupełnić je i skonkretyzować, odwołując się do ostatniego dokumentu Komisji Europejskiej, opisującego sytuację w zakresie zatrudnienia i sferze socjalnej[3]. Wskazanych zostało w nim 5 kluczowych problemów zatrudnieniowych i socjalnych, z którymi mierzy się obecnie UE: rosnące stopy bezrobocia, rosnący udział osób młodych, które nie uczą się, nie pracują i nie szkolą się (NEET), zmniejszający się poziom dochodów rozporządzalnych gospodarstw domowych, zwiększające się zagrożenie ubóstwem wśród ludności w wieku produkcyjnym, zwiększające się nierówności[4].

Wskazane procesy i problemy są, niewątpliwie, bardzo mocno powiązane z sytuacją gospodarczą, panującą w poszczególnych krajach członkowskich UE. Poniżej przedstawione zostały wartości realnego wzrostu PKB w krajach UE-28 dla lat 2002-2013, jak również poziom skumulowanego wzrostu PKB w latach 2000-2013. Na podstawie prezentowanych danych można zauważyć, że w XXI wieku cała unijna gospodarka zwiększyła swój wolumen łącznie o 16,1%, podczas gdy w analogicznym okresie PKB w USA zwiększył się o 25,4%, a w Japonii o 10,6%. Wśród krajów członkowskich widoczne są bardzo duże zróżnicowania: najszybciej rozwijały się gospodarki Litwy (74,2% wzrostu), Słowacji (69%) i Łotwy (65%), z kolei we Włoszech odnotowano spadek wartości PKB o 0,2%, a w Portugali i Grecji bardzo niewielki jego wzrost (odpowiednio o 0,9% i 1,6%). W dalszej części tego tekstu, szczególnie w odniesieniu do krajów o najniższej dynamice wzrostu gospodarczego, bardzo widoczne będą negatywne konsekwencje stagnacji czy też recesji gospodarczej dla sytuacji na krajowych rynkach pracy państw członkowskich.

Z punktu widzenia polityk publicznych, prowadzonych w obszarze rynku pracy i zatrudnienia przez Unię Europejską (określanych mianem Europejskiej Strategii Zatrudnienia – ESZ), kluczowe znaczenie mają działania podjęte w obliczu kryzysu gospodarczego pod koniec 1. dekady XXI wieku i fiaska odnowionej strategii lizbońskiej. W 2010 roku pojawiły się nowe, aktualnie obowiązujące, wytyczne dotyczące unijnej polityki zatrudnienia, dla których płaszczyzną odniesienia stała się nowa strategia Europa 2020[5]:

•   Wytyczna 7: Zwiększenie uczestnictwa kobiet i mężczyzn w rynku pracy, ograniczanie bezrobocia strukturalnego i promowanie jakości zatrudnienia.

 

Tabela 1. Realny wzrost PKB w krajach UE-28 (w %)

 

2002

2003

2004

2005

2006

2007

2008

2009

2010

2011

2012

2013

Indeks, 2000= 100

UE-28

1,3

1,5

2,6

2,2

3,4

3,2

0,4

-4,5

2,0

1,6

-0,4

0,1

116,1

Austria

1,7

0,9

2,6

2,4

3,7

3,7

1,4

-3,8

1,8

2,8

0,9

0,3

120,7

Belgia

1,4

0,8

3,3

1,8

2,7

2,9

1,0

-2,8

2,3

1,8

-0,1

0,2

116,9

Bułgaria

4,7

5,5

6,7

6,4

6,5

6,4

6,2

-5,5

0,4

1,8

0,6

0,9

154,1

Chorwacja

4,9

5,4

4,1

4,3

4,9

5,1

2,1

-6,9

-2,3

-0,2

-2,2

-0,9

123,1

Cypr

2,1

1,9

4,2

3,9

4,1

5,1

3,6

-1,9

1,3

0,4

-2,4

-5,4

122,4

Czechy

2,1

3,8

4,7

6,8

7,0

5,7

3,1

-4,5

2,5

1,8

-1,0

-0,9

139,3

Dania

0,5

0,4

2,3

2,4

3,4

1,6

-0,8

-5,7

1,4

1,1

-0,4

0,4

107,3

Estonia

6,6

7,8

6,3

8,9

10,1

7,5

-4,2

-14,1

2,6

9,6

3,9

0,8

162,1

Finlandia

1,8

2,0

4,1

2,9

4,4

5,3

0,3

-8,5

3,4

2,8

-1,0

-1,4

119,2

Francja

0,9

0,9

2,5

1,8

2,5

2,3

-0,1

-3,1

1,7

2,0

0,0

0,2

114,3

Grecja

3,4

5,9

4,4

2,3

5,5

3,5

-0,2

-3,1

-4,9

-7,1

-7,0

-3,9

101,6

Hiszpania

2,7

3,1

3,3

3,6

4,1

3,5

0,9

-3,8

-0,2

0,1

-1,6

-1,2

119,0

Holandia

0,1

0,3

2,2

2,0

3,4

3,9

1,8

-3,7

1,5

0,9

-1,2

-0,8

112,9

Irlandia

5,4

3,7

4,2

6,1

5,5

5,0

-2,2

-6,4

-1,1

2,2

0,2

-0,3

129,9

Litwa

6,8

10,3

7,4

7,8

7,8

9,8

2,9

-14,8

1,6

6,0

3,7

3,3

174,2

Luksemburg

4,1

1,7

4,4

5,3

4,9

6,6

-0,7

-5,6

3,1

1,9

-0,2

2,1

133,9

Łotwa

7,1

7,7

8,8

10,1

11

10

-2,8

-17,7

-1,3

5,3

5,2

4,1

165,0

Malta

2,4

0,7

-0,3

3,6

2,6

4,1

3,9

-2,8

4,2

1,5

0,8

2,6

125,7

Niemcy

0,0

-0,4

1,2

0,7

3,7

3,3

1,1

-5,1

4,0

3,3

0,7

0,4

115,0

Polska

1,4

3,9

5,3

3,6

6,2

6,8

5,1

1,6

3,9

4,5

2,0

1,6

158,6

Portugalia

0,8

-0,9

1,6

0,8

1,4

2,4

0,0

-2,9

1,9

-1,3

-3,2

-1,4

100,9

Rumunia

5,1

5,2

8,5

4,2

7,9

6,3

7,3

-6,6

-1,1

2,3

0,6

3,5

159,9

Słowacja

4,6

4,8

5,1

6,7

8,3

10,5

5,8

-4,9

4,4

3,0

1,8

0,9

169,0

Słowenia

3,8

2,9

4,4

4,0

5,8

7,0

3,4

-7,9

1,3

0,7

-2,5

-1,1

126,5

Szwecja

2,5

2,3

4,2

3,2

4,3

3,3

-0,6

-5,0

6,6

2,9

0,9

1,6

130,7

Węgry

4,5

3,9

4,8

4,0

3,9

0,1

0,9

-6,8

1,1

1,6

-1,7

1,1

122,4

Wielka Brytania

2,3

3,9

3,2

3,2

2,8

3,4

-0,8

-5,2

1,7

1,1

0,3

1,7

121,3

Włochy

0,5

0,0

1,7

0,9

2,2

1,7

-1,2

-5,5

1,7

0,4

-2,4

-1,9

99,8

USA

1,8

2,8

3,8

3,4

2,7

1,8

-0,3

-2,8

2,5

1,8

2,8

1,9

125,4

Japonia

0,3

1,7

2,4

1,3

1,7

2,2

-1,0

-5,5

4,7

-0,5

1,4

1,5

110,6

 

Źródło: Opracowanie własne na podstawie baz danych Eurostatu, http://appsso.eurostat.ec.europa.eu/nui/show.do?dataset=nama_gdp_k&lang=en [dostęp 20-21.06.2014]; http://epp.eurostat.ec.europa.eu/tgm/table.do?tab=table&init=1&plugin=1&language=en&pcode=tec00115 [dostęp 20.06.2014].

 

•   Wytyczna 8: Rozwijanie zasobów wykwalifikowanej siły roboczej, odpowiadającej potrzebom rynku pracy oraz promowanie uczenia się przez całe życie.

•   Wytyczna 9: Poprawa jakości i wydajności systemów kształcenia i szkolenia na wszystkich poziomach oraz zwiększenie liczby osób podejmujących studia wyższe lub ich odpowiedniki.

•   Wytyczna 10: Promowanie włączenia społecznego i zwalczanie ubóstwa.

Stanowią one ramy odniesienia dla działań o charakterze strategicznym i operacyjnym, realizowanych zarówno na poziomie unijnym, jak w ramach poszczególnych krajowych polityk zatrudnienia i rynku pracy.

Oprócz wyżej wymienionych wytycznych dotyczących zatrudnienia podstawowe znaczenie dla realizacji celów strategii Europa 2020 mają także działania wymienione w inicjatywie przewodniej „Program na rzecz nowych umiejętności i zatrudnienia”. Jej celem jest przyspieszenie procesu reformowania rynku pracy, tak aby obywatele łatwiej mogli podwyższać swoje kwalifikacje i dostosowywać je do przyszłych potrzeb pracodawców, by powstały nowe miejsca pracy, a unijne przepisy w zakresie zatrudnienia zostały zaktualizowane i uproszczone. Istotne są także inne inicjatywy unijne: „Gwarancja dla młodzieży” (inicjatywa na rzecz zwalczania bezrobocia wśród młodzieży, która ma spowodować, że wszyscy młodzi ludzie poniżej 25. roku życia otrzymają dobrej jakości ofertę w ciągu czterech miesięcy od zakończenia formalnego kształcenia lub utraty pracy), „Mobilna młodzież” (zwiększenie szans młodych ludzi na znalezienie pracy poprzez ułatwianie studentom i stażystom zdobywania doświadczenia za granicą), oraz „Europejski program walki z ubóstwem i wykluczeniem społecznym” (ograniczanie liczby osób zagrożonych ubóstwem i wykluczeniem społecznym)[6].

 

Bieżący stan unijnego rynku pracy w świetle wybranych wskaźników

Aktywność ekonomiczna

Unijny rynek pracy jest bardzo zróżnicowany pod względem poziomu aktywności zawodowej. W 2013 roku wartość współczynnika aktywności zawodowej dla całej UE-28 była równa 71,9%[7]. Najwyższy jego poziom odnotowano w Szwecji (81,1%), Holandii (79,7%) i Danii (78,1%), zaś najgorsze wyniki osiągnięto w Chorwacji (59,6%), we Włoszech (63,5%) i Rumunii (64,6%). W kontekście całej Unii, wskaźnik ten jest zdecydowanie wyższy wśród mężczyzn (78%) w porównaniu do kobiet (65,9%). We wszystkich krajach UE-28 współczynnik aktywności zawodowej jest niższy wśród kobiet (przeciętnie o 15,5%) – najmniejsze dysproporcje między płciami charakteryzują rynek pracy w Finlandii, Szwecji i na Litwie, gdzie wartość analizowanego parametru dla kobiet jest niższa od wskaźnika dla mężczyzn o odpowiednio 4,4%, 5,4% oraz 5,9%, z kolei największe różnice (na niekorzyść kobiet) występują na Malcie (37,3%), we Włoszech (27%) i w Grecji (24,4%).

W latach 2002-2013 poziom współczynnika aktywności zawodowej dla UE-28 wzrósł o 4,8% (mężczyźni – 1,6%, kobiety – 9,1%). Największe przyrosty tego wskaźnika odnotowano w Hiszpanii (11,8%), na Malcie (10,9%) oraz w Bułgarii (10,5%), z kolei w Chorwacji oraz Danii (jako jedynych krajach UE-28) wystąpiły jego spadki (odpowiednio o 5,2% i 1,9%). W ostatnich kilkunastu latach na unijnym rynku pracy widoczne jest konsekwentne zwiększanie aktywności ekonomicznej kobiet, przede wszystkim wynikające z: zmian kulturowych w społeczeństwach bardziej konserwatywnych, odmiennego podejścia kobiet do kwestii prokreacyjnych i opieki nad osobami starszymi, decyzji edukacyjnych, zmian demograficznych, reform systemów społecznych i zmian w instytucjach rynku pracy oraz politykach ukierunkowanych na wsparcie osób mających słabszą pozycję konkurencyjną na rynku pracy[8].

 

Tabela 2. Współczynnik aktywności zawodowej, grupa wiekowa 15-64 lata (w %)

 

2002

2003

2004

2005

2006

2007

2008

2009

2010

2011

2012

2013

UE-28 O

68,6

68,9

69,3

69,7

70,1

70,3

70,7

70,9

70,9

71,1

71,7

71,9

UE-28 M

76,8

76,9

77,0

77,3

77,5

77,6

77,9

77,7

77,5

77,5

77,9

78,0

UE-28 K

60,4

60,9

61,7

62,2

62,8

63,1

63,6

64,1

64,3

64,7

65,5

65,9

 

EU-28 – Unia Europejska (28 państw), O – ogółem, M – mężczyźni, K – kobiety

Źródło: Opracowanie własne na podstawie baz danych Eurostatu, http://appsso.eurostat.ec.europa.eu/nui/show.do?dataset=lfsi_act_a&lang=en [dostęp 20.06.2014].

 

Poziom aktywności ekonomicznej bardzo mocno skorelowany jest z wiekiem. Z danych zaprezentowanych na rysunku 1 wyraźnie wynika, że najwyższy odsetek aktywnych zawodowo występuje wśród osób w wieku 30-49 lat (wartość współczynnika równa 86% i więcej). W grupach wiekowych 25-29 lat oraz 50-54 lata wartości współczynnika aktywności zawodowej są już nieco niższe (ok. 82%), w grupach 20-24 lata i 55-59 lat są wyraźnie niższe (odpowiednio 61% i 70%), zaś w najmłodszej (15-19 lat) i najstarszych grupach wiekowych (60+) są one już bardzo niskie. W przypadku najmłodszych osób przyczyną niskiej aktywności ekonomicznej jest przede wszystkim kontynuowanie nauki (często do poziomu studiów) oraz problemy związane z wejściem na rynek pracy (zwłaszcza w krajach mocno dotkniętych kryzysem). Z kolei w grupie osób starszych, na zmniejszającą się z wiekiem aktywność zawodową mają wpływ m.in. stan zdrowia, osiągnięcie wieku emerytalnego oraz trudności z utrzymaniem się na rynku pracy. Warto podkreślić, w XXI wieku na rynku pracy UE-28 zmniejszał się odsetek aktywnej zawodowo młodzieży, natomiast wśród osób starszych rosła wartość tego parametru[9].

Charakterystyczne jest także to, że kobiety w UE-28, w odróżnieniu od mężczyzn, później wchodzą na rynek pracy i wcześniej się dezaktywizują zawodowo. Wpływ mają na to m.in. kwestie dłuższego przebywania przez kobiety w systemie edukacji, prokreacja i związane z nią przerwy w aktywności zawodowej, większe obciążenie kobiet obowiązkami domowymi, rodzinnymi i opiekuńczymi. Co ciekawe, mężczyźni są najbardziej aktywni zawodowo w wieku 35-39 lat (wartość współczynnika równa 93,7%), podczas gdy u kobiet jest to przedział wiekowy 45-49 lat (81,8%).

Bardzo wysokie zróżnicowanie aktywności ekonomicznej w krajach UE-28 widoczne jest także w przypadku wskaźnika długości aktywności zawodowej. W 2012 roku oczekiwana długość przebywania w zasobie aktywnych zawodowo była równa w UE-28 przeciętnie 35 lat (dla mężczyzn było to 37,6 lat, a dla kobiet 32,2 lata); najdłużej funkcjonują na rynku pracy mieszkańcy Szwecji (40,6 lat), Holandii (39,6 lat) oraz Danii (39,3 lat), zaś najkrócej aktywni zawodowo są mieszkańcy Węgier (30,4 lat), Włoch (30,5 lat) i Chorwacji (31,1 lat).

 

Zatrudnienie

W 2013 roku wartość ogólnego wskaźnika zatrudnienia w UE-28 była równa 64,1%[10]. Najwięcej osób pracujących było na rynkach Szwecji (74,4%), Holandii (74,3%) i Niemiec (73,3%), a najmniej w Chorwacji (49,2%), Grecji (49,3%) i Hiszpanii (54,4%). Wśród mężczyzn wskaźnik zatrudnienia osiągnął poziom 69,4%, zaś wartość tego parametru dla kobiet była istotnie niższa – przeciętnie 58,7% z nich miało pracę. W całej UE-28 przeciętna różnica między wartością wskaźnika zatrudnienia dla mężczyzn i kobiet była równa 15,4% (na niekorzyść kobiet); najmniejsze różnice odnotowano na Litwie (2,9%), w Finlandii (3%) i Szwecji (5%), zaś największe dysproporcje dotyczyły Malty (36,6%), Grecji (31,3%) i Włoch (28,2%).

W latach 2002-2013 odsetek pracujących zwiększył się w UE-28 o 2,9%[11]. Najwyższa dodatnia dynamika tego parametru wystąpiła w Bułgarii (16,4%), Polsce (16,1%) i Niemczech (12,1%), zaś największe jego spadki odnotowano w Grecji (14,6%), Portugalii (11,7%) i na Cyprze (9,9%).

 

Tabela 3. Wskaźnik zatrudnienia, grupa wiekowa 15-64 lata (w %)

 

2002

2003

2004

2005

2006

2007

2008

2009

2010

2011

2012

2013

UE-28 O

62,3

62,6

62,7

63,4

64,3

65,3

65,7

64,5

64,0

64,1

64,1

64,1

UE-28 M

70,3

70,3

70,2

70,7

71,6

72,4

72,7

70,6

70,0

70,0

69,6

69,4

UE-28 K

54,4

55,0

55,3

56,0

57,1

58,1

58,8

58,3

58,1

58,3

58,5

58,7

 

Źródło: Opracowanie własne na podstawie baz danych Eurostatu, http://appsso.eurostat.ec.europa.eu/nui/show.do?dataset=lfsi_emp_a&lang=en [dostęp 20.06.2014].

 

Zróżnicowanie stopy zatrudnienia w zależności od wieku jest podobne jak w przypadku współczynnika aktywności zawodowej. Należy tutaj wskazać na trudną sytuację osób młodych na unijnym rynku pracy – zwiększa się bowiem ciągle odsetek młodzieży, która pracuje dorywczo lub na czas określony (jak wskazują badania jest to większości sytuacja wymuszona przez rynek, a nie wybór takiej formy zatrudnienia przez młodzież)[12]. Warto podkreślić, że u mężczyzn okresem najmocniejszego zaangażowania w pracę jest wiek 40-44 lata (stopa zatrudnienia równa 85,3%), natomiast u kobiet jest to przedział wiekowy 45-49 lata (74,1%).

W strukturze zatrudnienia w UE-28 przeważają osoby związane z sektorem usług. W 2012 roku ponad 72% wszystkich pracujących stanowiły osoby z branż usługowych, z przemysłem związanych było blisko 23% pracujących, natomiast w rolnictwie pracowało nieco ponad 5% osób. W usługach najwięcej osób pracowało w Wielkiej Brytanii (82,5%), Holandii (81,7%) i Danii (79,8%), natomiast najmniej w Rumunii (40,8%), Bułgarii (55,3%) i Polsce (57,3%). Sektor przemysłowy skupiał największy odsetek pracujących w Czechach (36,5%), Słowacji (31,5%) i Polsce (30,2%), zaś najniższe wartości odnotowano w Grecji (15,6%), Holandii (15,8%) i Wielkiej Brytanii (16,2%). W przypadku rolnictwa, największy udział osób pracujących odnotowano w Rumunii (30,5%), Bułgarii (12,6%) i Polsce (12,2%), a najmniejszy w Luksemburgu (1,1%), Wielkiej Brytanii i Belgii (po 1,3%).

Unijny rynek pracy jest zróżnicowany także pod względem form zatrudnienia w poszczególnych państwach. W 2013 roku udział samozatrudnionych wśród wszystkich pracujących w UE-28 był równy 15% – największy odsetek pracujących na własny rachunek występował w Grecji (34,9%), Rumunii (31,8%) i Bułgarii (26,6%), zaś najmniejszy w Szwecji (5,1%), Danii (5,9%) i Luksemburgu (6%).

W tym samym roku udział pracujących w niepełnym wymiarze czasu był równy 19,5%. Ta forma zatrudnienia była najbardziej popularna w Holandii (50% wszystkich pracujących), Niemczech (26,2%) oraz Austrii (25,7%), dla kontrastu – wartości tego wskaźnika w Bułgarii (2,5%), Słowacji (4,5%) i Czechach (5,8%) były bardzo niskie.

Duże zróżnicowania widoczne są także w przypadku osób pracujących na czas określony (umowy czasowe). W 2013 roku kontraktami czasowymi związanych było 13,8% wszystkich pracujących w UE-28, przy czym odsetek takich pracowników w Polsce (26,8%), Hiszpanii (23,2%) oraz Portugalii (21,5%) był zdecydowanie wyższy niż na rynkach pracy Rumunii (1,5%), Litwy (2,7%) i Estonii (3,5%).

Interesująco prezentuje się także statystyka średniej długości tygodnia pracy. W 2013 roku przeciętny pracownik w Unii spędził 37,2 godz. w swoim podstawowym miejscu pracy (mężczyźni – 40,3 godz., kobiety – 33,6 godz.). Najwięcej czasu w pracy spędzają mieszkańcy Grecji (42,1 godz.), Bułgarii, Polski i Słowacji (po 40,7 godz.), zaś najkrócej pracują mieszkańcy Holandii (30 godz. tygodniowo), Danii (33,6 godz.) oraz Niemiec (35,3 godz.).

 


[1] Towards Common Principles of Flexicurity: More and better jobs through flexibility and security, COM/2007/0359 final, European Commission, Brussels 2007.

 

[2] Ibidem, s. 3.

 

[3] Employment and Social Developments in Europe 2013, European Commission, DG Employment, Social Affairs and Inclusion, Publications Office of the European Union, Luxembourg 2014.

 

[4] Ibidem, s. 24.

 

[5] Decyzja Rady w sprawie wytycznych dotyczących polityki zatrudnienia państw członkowskich, 2010/707/EU, Rada Unii Europejskiej, 21.10.2010.

 

[6] Serwis Dyrekcji Generalnej ds. zatrudnienia, spraw społecznych i włączenia społecznego, http://ec.europa.eu/social/home.jsp?langId=pl [dostęp 15.05.2014].

 

[7] W populacji 15-64 lata.

 

[8] Por. A. Cipollone, E. Patacchini, G. Vallanti, Women Labor Market Participation in Europe: Novel Evidence on Trends and Shaping Factors, „IZA Discussion Paper”, no. 7710, October, 2013.

 

[9] W. Eichhorst et al., Combining the Entry of Young People in the Labour Market with the Retention of Older Workers, „IZA Research Report”, no. 53, April 2013, s. 12-14.

 

[10] W populacji 15-64 lata.

 

[11] Spadkowi tego wskaźnika u mężczyzn (o 1,3%) towarzyszyło jego zwiększenie wśród kobiet (o 7,9%).

 

[12] Global Employment Trends for Youth 2013: A generation at risk, ILO, Geneva 2013, s. 4.



Do tego artykułu nie ma jeszcze uwag.

Dodaj uwagę do artykułu

Powrót do poprzedniej strony
Korzystamy z plików cookies w celu sprawnej realizacji usług i poprawnego działania strony.
Możesz określić sposób przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce. Więcej informacji znajdziesz tutaj »
X